BOĞAZLARDA DENİZ KİRLİLİĞİ <H2>


BOĞAZLARDA DENİZ KİRLİLİĞİ Çağımızda doğatı en fazla tehdit eden tehlikelerin başında Çevre Kirlenmesi Gelmektedir. Çağımızda doğa ve çevre kirlenmesi, hava, kara, su ve denizlerde yaşayan canlıların doğal gelişmelerini ileride giderilmesi mümkün olmayacak şekilde olumsuz yönde etkilenmektedir. Yeryüzünde hayatın kaynağını oluşturan su ve deniz kirlenmesi, çevre kirlenmesinin önemli bir kesimini oluşturmaktadır. Günümüzde deniz kirliliği deniz suyundan oksijen azalmalarına, denizlerde yaşayan canlılarda zehirlenme belirtilerine neden olmakta ve denizdeki canlıların ve deniz kaynaklarının giderek yok olamsına neden olamktadır. DENİZLERDE MEYDANA GELEN KİRLİLİĞİN; ,

• Deniz kıyıları boyunca kurulmuş bulunan yerleşim merkezleri ve sanayi tesislerinden,
• Hava yolu araçlarından,
• Denizlerde kurulmuş bulunan platform ve boru hatlarından,
• Gemilerden, meydana geldiği görülmektedir. Burada gemilerden meydana gelen kirlenmelerin,
a. Kazadan kaynaklanan kirlenmeler,
b. Kasıtlı veya bilgizice yapılan kirletmeler şeklinde iki ana grupta ortaya çıktığı tespit edilmiştir.

GEMİ VE DENİZ ARAÇLARINDAN KAYNAKLANAN KİRLENME Türkiye, deniz ulaştırması açısından dünyanın en önemli noktalrından birisinde bulunmaktadır. Karadeniz ile Akdeniz arasındaki tek deniz ulaşım yolu İstanbul ve Çanakkale Boğazları ile Marmara deniz vasıtası ile sağlanmaktadır. Boğazlarımızdaki deniz trafiği, özellikle İstanbul Boğazı gibi yoğun yapılaşmanın görüldüğü noktalarda doğal ve yapay çevre bakımından çok ciddi çevresel riskler yatmaktadır. Bunlar; Gemilerin normal operasyonlarından kaynaklanan sintine ve balasat gibi atıklar ile çöplerini denize boşaltmaları, Gemilerin legal veya illegal yollardan taşıdıkları tehlikeleri atıkların veya maddelerin denize boşaltılamsı,kaza durumunda denize petrol veya diğer zararlı maddelerin yayılması gibi onuçlara yol açabilecektir. Gemilerin ve diğer deniz araçlarından denizlerin kirletilmesine neden olan maddeler, özellikle uluslararsı sözleşmeler ve deniz kirlenmesini önleme kuralları gözönünde bulundurularak, beş başlık altında toplanabilir. Bunlar,

a. PETROL VE PETROL TÜREVİ MADDELER
b. ZEHİRLİ SIVILAR
c. AMBALAJLI ZARARLI MADDELER
d. PİS SULAR
e. ÇÖPLERDİR.

Ayrıca gemilerin limanlarda yükleme ve boşaltma işlemleri ve temizlik işlemleri sırasında meydana gelen kirlilik en önemli kirlilik konularından birini teşkil etmektedir. Özellikle petrol tanklarının yıkanması sırasında ortaya çıkan büyük problem olmaktadır. Gemilerin sıntine sularını denizlere basmaları, gemilerdeki diğer pis suların ve ambar temizleme işlemi sıarsında çıkarılan çöp ve atıkların denizlere atılması, kirli balasat sularının denize verilmesi, gemilerin gaz_free işlemlerinden kaynaklanan kirlilik, gemileri yakıt ikmali ile ham petrol ve petrol ürünleri, LNG veya LPG ile kimyasal yükler ve benzeri yükleri taşıyan gemiler Boğazlarımızda önemli ölçüde çevre kirliliği yanında, can ve mal güvenliklerini de tehlikeye sokmaktadır. Gemi kazalarından bazılarını özetlemek gerekirse:

• Independenta; 15.11.1979 , Haydarpaşa önlerinde 100.000 tondan fazla ham petrol yüklü tanker infilak etmiştir,

• Blue Star; 28.10.1988 , İstanbul Limanında 1.000 ton amonyak gazı denize yayılmıştır,

• Jambur-Datongsham; 29.03.1990 , İstanbul Boğazında 2.600 ton gazoil denize akmıştır,

• Rabinion-18; 14.11.1991 , İstanbul Boğazında 20.000 canlı hayvan yüklü gemi batmıştır, Nassia; 13.03.1994 , İstanbul Boğazında yaklaşık 2.000 ton ham petrol denize akmıştır.

DENİZ KİRLİLİĞİ VE KAYNAKLARI

Üç tarafı denizlerle çevrili ülkemizde, tüm dünyada olduğu gibi, deniz kirliliği ve kıyılar ile ilgili sorunlar ayrı bir onem taşımaktadır. Sanayi, deniz taşımacılığı, şehirleşme, turizm ve atıkların boşaltılamsının yanısıra oluşan deniz kazaları ile de her geçen gün denizlerimiz daha hızlı kirlenmeye başlamıştır. Özellikle Karadenizde olduğu gibi ülke dışındaki su havzalarından taşınan kirlilik de denizlerimizi büyük ölçüde kirletmektedir. Denizlerin kullanım alanlarında birisi, kir