Gemi adamları Yönetmeliği (Resmi Gazete Tarihi: 31.07.2002 Resmi Gazete Sayısı: 24832) gerekçe gösterilmek sureti ile idare tarafından düzenlenen kurs ve kurs bitimi yapılan bir sınav neticesi tanzim edilen STWC belgeleri 5 yılda bir yapılan bir sınav ile yenilenmektedir.5 senede bir ayrıca her belge için para ödenmektedir,sınav sonucu başarısız olunması halinde ise yeniden ücret kabili özel kurslara gitmek zorunluğu oluşmaktadır, biz küçük ahşap balıkçı teknelerinde çalışan küçük balıkçılar evimizin geçimini sağlayacak parayı bile kazanamazken maddi olarak yükün altına girmekte ayrıca bu süreler zarfında denize çıkamamak ve ailelerimizin geçimini sağlayamamak gibi daha büyük ve vahim bir kayıba uğramaktayız .İlgi yönetmeliğin hazırlanmasında STWC-78 sözleşmesi ve ekleri ile İLO sözleşmelerinin esas alındığı yönetmeliğin hazırlanış yasal dayanağında belirtilmektedir.

GEMİADAMLARININ EĞİTİM, BELGELENDİRİLME VE VARDİYA STANDARTLARI HAKKINDA ULUSLARARASI SÖZLEŞME(STWC-78)
Madde III -

Uygulama

Sözleşme, aşağıda belirtilenlerin dışında, bir Taraf bayrağını taşımaya mezun açık deniz gemilerinde hizmet gören gemi adamları hakkında uygulanır;

a) harp gemileri, yardımcı harp gemileri ile ticari nitelikte olmayan resmi hizmetlere tahsis edilmek kaydı ile, Devlete ait olan veya Devlet tarafından çalıştırılan gemiler; bununla beraber Taraflar, bu gibi gemilerin faaliyetlerini veya çalışma imkanlarını haleldar etmeksizin, bunlarda hizmet gören personelin, makul ve kabili tatbik olduğu ölçüde, Sözleşme gereklerine uyabilmeleri için uygun önlemleri alacaktır;

b) balıkçı tekneleri;

c) ticari amaçla kullanılmayan gezi yatları;

d) ilkel yapıdaki ahşap gemiler

STWC-78 sözleşmesinin 2.maddesi (g) fıkrasında "Açık deniz gemisi", münhasıran iç sularda, mahfuz sularda veya liman kurallarının uygulandığı alanlarda veya bunların çok yakınında çalışanların dışındaki gemiler olarak tarif edilmektedir.3. Madde gereği balıkçı tekneleri ve ilkel yapıdaki ahşap tekneler kapsam dışı bırakılmaktadır.Malumlarınız olduğu üzere balıkçılık ile uğraşan tekneler de sınıflara ayrılmaktadır.Örneğin benim çalıştığım tekne ahşap yapıda ve balıkçı ruhsatlı sefer bölgesi ise bitişik limanlar ile sınırlıdır.Genellikle bu tip teknelerde çalışan tek başına daha üst yeterlilikte olan bir kişinin gözetimi altında bulunmamak kaydı ile çalışmaktadır.
53 sayılı İLO Sözleşmesi (Gemi Zabitlerinin Yeterlilik Belgeleri Sözleşmesi) ülkemiz tarafından 4906 sayılı yasa ile 25 Haziran 2003 tarihinde kabul edilmiştir.İlgi sözleşmede:

Madde 1

1- Bu Sözleşme, sözleşmenin yürürlükte olduğu ülkede tescili yapılmış olan gemilerle aşağıda belirtilen gemiler dışında tüm açık deniz gemilerine uygulanır.
a) Savaş gemileri,
b) Ticarette kullanılmayan devlete veya kamuya ait gemiler,
c) Yelken direkli düz karinalı ağaç gemiler
2- Ulusal yasalar veya yönetmelikler, kayıtlı tonajı 200 tonilatodan küçük olan gemileri kısmen veya tamamen kapsam dışında bırakabilir.
Hükmü mevcuttur.

Genel ve Uluslararası Hukuk normlarında yasaların vatandaş lehinde kullanılması genel bir kuraldır.Ceza hukukunda dahi suçlu kişinin lehinde olan hükümler uygulanır.Devlet yapacağı düzenlemelerde vatandaşın refah huzur ve esenliğini gözetmek yapılan işlem ve uygulamaların çalışan insanların yaşamsal fonksiyonlarına zarar vermemesi, uygulama yaparken kişilerin çalışmasının durdurulmasına sebep olunmaması ilkelerini benimser ve uygular.Açık denizlerde çalışan ticaret gemilerinde çalışma esasları kontrat usulü ile olmakta belirtilen resmi prosüdürlerin takibi için yeterli zaman ve zemin oluşmaktadır,ayrıca bu kurslar için gerekli maddi destek gemi armatörlerince personeline sağlanmaktadır ayrıca bu personel bir kaptan gözetimi ve emri alında çalışmaktadır.Balıkçılık yapanların ise böyle bir şansı mevcut değildir.Yaptığınız bu uygulama hem zaman hem para hem de iş yükü açısından aşırı yığılmalara neden olmaktadır.Özel nitelikteki kurslar ise bu durumdan çok memnundur,çünkü her kursiyer para demektir.Bu durum Özel kursların nitelik ve nicelik açısından kalitesini düşürmektedir,ayrıca 5 yılda bir STWC belgelerinin ve gemiadamı belgelerinin yenilenmesi,bu durumu istismara açık bir hale getirmektedir . Ticari açık deniz gemileri için uygulanan bu karmaşık prosüdürlerin ufak balıkçı teknelerine uygulanması ile, evrak takip etmek için işlerimize bakamaz denize çıkamaz hale geldik.Aynı şekilde daha önce 2 yılda bir sağlık raporu biz balıkçılardan istenilmiş daha sonra bu uygulamanın balıkçıları kapsamadığı bu sözleşmeler gereği anlaşıldığından uygulamadan vazgeçilmişti
Tüm bu hükümler çerçevesinde ahşap yapıda ve açık deniz seferi yapmayan en fazla bitişik liman sahalarına sefer yapabilecek nitelikte ve genellikle Miço,Gemici ve Usta Gemici yeterliliği ile tek bir personel tarafından sevk ve idare edilen balıkçı tekneleri ve personelinin ülkemizinde taraf olduğu bu sözleşmelere kurs ve sınava tabii olması ve belgelendirilmesi elbette doğal ve kabul edilir bir gerekçedir.Ancak kur ve sınav neticesi kazanılmış bir hakkın 5 yıl sonra yeniden yapılan bir sınavla sorgulanmasının anlaşılır yanı yoktur.Keza Karayolları Kanunu gereği sürücü belgesi almaya hak kazanmış bir kişi 5 yıllık aralıklarla yeniden sınava tabii tutulmamaktadır.Anayasamızın 49. ncu maddesinde çalışma,herkesin hak ve ödevidir.Devlet,çalışanların hayat seviyesini yükseltmek,çalışma hayatını geliştirmek için çalışanları ve işsizleri korumak,çalışmayı desteklemek,işsizliği önlemeye elverişli ekonomik bir ortamı yaratmak ve çalışma barışını sağlamak için gerekli tedbirleri alır. Hükmü mevcuttur.5 yılda bir yapılan bu uygulama hem çalışmayı engellemekte çalışma barışı ve huzurunu da bozmaktadır.Neticede ortada kazanılmış bir hak mevcuttur.Yukarıda arz ettiğim Uluslararası sözleşmelerde muafiyetler açıkça yazılı bulunmasına rağmen ,hangi gerekçe ile ticaret gemileri ve personeli ile balıkçıların aynı uygulamalara tabii tutulduğunun,bu hususta yönetmelikte değişiklik çalışması olup olmadığının, yasal itiraz ve iptal yollarına baş vuracağımdan 4982 sayılı bilgi edinme kanunu gereği yasal süresi zarfında tarafıma yazılı olarak bildirilmesini arz ederim…
Arkadaşlar ben bu dilekçeyi aylar önce ilgili yere yazarak cevap istemiştim aradan aylar geçti hala bir cevap gelir diye beklemekteyim ülkemizde bilgi sahibi olmak ve bu yönü ile hak aramak bazen yeterli gelmiyor sanırım tüm arkadaşlarımızın motorlu araç sürücü belgesi vardır.Sürücü belgelerinizi 5 yılda bir yeniliyormusunuz? tüm bu yasal mevzata rağmen yapılan bu uygulama sizce ne amaçlıdır.Birileri bundan nemalanmaktamıdır? yapılan uygulamalar vatandaşın lehinemi aleyhinemidir Yorum ve takdir sizlere ait.